Cuối năm là thời điểm thiêng liêng với nhiều gia đình Việt khi họ bắt đầu công việc xây cất, cải tạo lại phần mộ cho những người đã khuất, đặc biệt sôi động nhất là từ tháng 10 đến tháng 11 âm lịch. Trong giai đoạn này, không khí tại các nghĩa trang trở nên nhộn nhịp hơn bao giờ hết với các hoạt động xây dựng và sửa chữa mộ phần. Với những gia đình may mắn sở hữu “mộ kết phát”, dù chưa có ý định hay nhu cầu cải tạo, họ vẫn sẵn sàng chi mạnh tay để gia cố lại “trạch âm” cho vững chắc, nhằm tránh những ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe và “đường làm ăn” của con cháu.
Tại nghĩa trang Km4, xã Định Trung, thành phố Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc, hình ảnh một ngôi mộ kết phát được con cháu trang bị hàng rào bảo vệ kiên cố gây ấn tượng mạnh. Người phụ nữ trung niên, dáng vẻ quý phái, lặng lẽ giám sát nhóm thợ hoàn thiện những mối hàn cuối cùng cho dãy hàng rào sắt bao quanh hai ngôi mộ. Hàng rào vuông vức, bao quanh diện tích khoảng 10m2, với hai ngôi mộ đắp cỏ xanh mướt. Đặc biệt, một ngôi mộ lớn, gấp đôi mộ thường, được cho là mộ kết phát, đã được gia cố bằng hàng rào sắt chắc chắn để bảo vệ.
Người phụ nữ này cho biết, đây là phần mộ của cha mẹ bà, trong đó có ngôi mộ kết phát mới được địa táng hơn 2 năm trước và ngày càng “phình to”. Kể từ đó, công việc làm ăn của con cháu gặp nhiều thuận lợi, khiến họ quyết định về quê thuê thợ làm hàng rào sắt bao kín mộ phần, nhằm ngăn chặn trâu bò phá hoại và bảo vệ “âm trạch” cũng như “lộc phần” của gia tộc.
Theo chia sẻ của một thợ chuyên xây cất mộ phần tại đây, khu vực này có hàng trăm ngôi mộ dài, nhưng mộ kết phát chỉ đếm trên đầu ngón tay. Đất ở đây là “đất mối”, nên sau một thời gian địa táng, phần lớn các mộ dài đều có dấu hiệu bị sụp. Một số gia đình phải đắp thêm đất, cỏ 1-2 lần mỗi năm để tránh mộ bị sụp quá nhiều, ảnh hưởng đến “nấm mộ”. Với ngôi mộ kết phát này, chỉ sau 2 năm đã có hiện tượng “phình to”, hứa hẹn sẽ còn phát triển hơn nữa trong tương lai.
Do nằm trên đồi, các mộ cải táng tại nghĩa trang Km4 thường phải chờ 4-7 năm con cháu mới tiến hành sang cát. Tuy nhiên, với những ngôi mộ kết phát, một số gia đình đã để hơn 10 năm vẫn chưa bốc mộ vì lo sợ “mất lộc”. Vì yếu tố tâm linh, quản trang cũng thông cảm và không thúc giục các gia đình, để họ tùy ý lựa chọn thời điểm thích hợp cho việc sang cát.
Đặc Điểm Nhận Biết và Ý Nghĩa Tâm Linh Của Mộ Kết Phát
Mộ kết phát thường có những đặc điểm nhận biết riêng, nổi bật nhất là sự “nở to” khác thường và cỏ mọc xanh mướt. Nhiều người tin rằng, khi đứng cạnh mộ kết phát, họ có cảm giác ấm áp, và trong các nghi lễ, người thân thường nhận được điềm báo từ các cụ. Các gia đình có mộ kết phát thường nhờ thầy pháp làm lễ tạ và xây dựng tường bao, hàng rào kiên cố để bảo vệ.
Quan niệm dân gian cho rằng, nếu gia đình có mộ kết phát mà không biết hoặc để bị “động mồ động mả”, việc làm ăn và sức khỏe của con cháu sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Công việc kinh doanh có thể trở nên ế ẩm, chăn nuôi thì gia súc, gia cầm chết hàng loạt, người khỏe mạnh thì tự nhiên ốm yếu, thậm chí tử vong đột ngột. Chính vì vậy, những người cao tuổi thường nhắc nhở con cháu phải quan tâm đến mồ mả tổ tiên để phần “âm” được yên ổn.
Ông Nguyễn Văn Thông, một người có hơn 20 năm kinh nghiệm bốc mộ tại xã Định Trung, chia sẻ: “Nhà nào có mộ kết phát, con cháu được hưởng lộc nên việc làm ăn gặp nhiều thuận lợi. Ngược lại, những nhà bị động mộ lại rất vất vả, kinh tế, sức khỏe suy bại do liên tiếp gặp tai ương, rủi ro.” Tuy nhiên, ông cũng lưu ý rằng mộ kết phát chỉ phát triển trong một thời gian nhất định, từ 3-7 năm, sau đó sẽ trở lại bình thường. Do đó, việc sang cát vẫn cần được tiến hành như bình thường, không thể để mộ dài mãi.
Với kinh nghiệm dày dạn, ông Thông cho biết số mộ kết phát mà ông trực tiếp làm chỉ đếm trên đầu ngón tay. Khi gặp mộ kết phát, những người làm nghề bốc mộ cần đặc biệt lưu ý không làm đứt “dây tơ hồng” (nếu có) trong áo quan, bởi việc này có thể ảnh hưởng đến tài lộc của gia chủ và khiến họ cảm thấy áy náy vì chưa hoàn thành trách nhiệm.
Khoa Học Hay Tín Ngưỡng: Giải Mã Hiện Tượng Mộ Kết Phát
Cho đến nay, thực hư về các câu chuyện liên quan đến mộ kết phát vẫn chưa có tài liệu nào nghiên cứu cụ thể. Theo quan niệm tâm linh, những gia đình có mộ kết phát được cho là do phúc phận của dòng họ đến ngày thịnh phát, hoặc vong linh trong gia tiên đang “độ” cho con cháu tài lộc sung túc, nhân đinh thịnh vượng.
Ngược lại, theo hướng suy luận duy vật, mộ kết phát có thể được giải thích đơn giản là do vị trí đặt mộ nằm trong vùng trường khí tốt, khiến diện tích mộ phình to và cỏ mọc tươi tốt.
Dù hiểu theo bất kỳ ý nghĩa nào, những ngôi mộ kết phát luôn ẩn chứa nhiều điều kỳ bí, thu hút sự tò mò của nhiều người. Ngay cả khi bắt gặp những ngôi mộ này tại các nghĩa trang, chúng cũng đã gây ấn tượng bởi vẻ ngoài khác thường, và những câu chuyện xoay quanh mộ kết phát vẫn được truyền tai nhau từ thế hệ này sang thế hệ khác.
Theo: Báo Vĩnh Phúc
